Besluit  raad voor maatschappelijk welzijn

Sedert de stijging van de energieprijzen leven steeds meer Vlaamse gezinnen in energiearmoede. Daarom is het van fundamenteel belang in te zetten op projecten die de energiefactuur van deze kwetsbare gezinnen verminderen. Het Papillon project kan daarbij een verschil maken. Dankzij het Papillon project krijgen kwetsbare gezinnen de mogelijkheid om energiezuinige huishoudtoestellen te leasen voor een beperkt maandelijks bedrag. Hierdoor daalt hun elektriciteitsverbruik aanzienlijk. Het betekent dus een win-win voor hun energiefactuur en het klimaat. Op die manier zorgt dit project voor een sociale reductie van de CO2-emissies.

 

Het project is een initiatief van SAAMO (vroeger Samenlevingsopbouw) West-Vlaanderen, in samenspraak met Bosch. Concreet gaat het over verschillende types huishoudtoestellen nl. een koelkast, diepvriezer, wasmachine, droogkast en vaatwasmachine. Doordat Bosch eigenaar blijft van het toestel (product as a service), garanderen ze steeds een energiezuinig, werkend toestel voor de huurder. Bosch (BSH) staat ook in voor herstel, hergebruik en recyclage van afgedankte toestellen. Zo sluit het project ook aan bij het idee van de circulaire economie. Bovendien kunnen de toestellen dus niet worden meegenomen door een deurwaarder omdat ze eigendom blijven van Bosch.

 

Op vraag van enkele Wase OCMW’ s heeft Interwaas de trekkersrol opgenomen om het Papillon project binnen het Waasland uit te rollen. 7 Wase OCMW’ s hebben beslist tot deelname en leggen nu de verschillende overeenkomsten voor aan hun OCMW-raad ter goedkeuring. Het betreft de OCMW ’s van Beveren, Kruibeke, Sint-Gillis-Waas, Sint-Niklaas, Stekene, Temse en Waasmunster. Het vast bureau is in zitting van 21/06/2021 principieel akkoord gegaan met deelname aan Papillon Waasland. Interwaas heeft bij energieambassadeur 2021 een projectaanvraag ingediend voor werkingsmiddelen om Papillon Waasland te kunnen opstarten in januari 2022. Deze projectaanvraag werd goedgekeurd en een toelage van 19.938 euro werd toegekend (zie bijlagen voor projectaanvraag en -goedkeuring).

In kader van Papillon Waasland zijn er 3 soorten overeenkomsten tussen verschillende partijen:

1. De kaderovereenkomst tussen BSH (Bosch) en SAAMO West-Vlaanderen (dd. 28/04/2021) die de basis vormt voor Papillon. Deze overeenkomst ligt hier niet voor ter goedkeuring, maar geven we mee ter informatie omdat ze aan de basis ligt van de franchiseovereenkomst en huurovereenkomst die wel ter goedkeuring voorliggen.

2. De franchiseovereenkomst is een driepartijenovereenkomst tussen SAAMO West-Vlaanderen, Interwaas en het OCMW. In deze overeenkomst worden de rol, taken en verplichtingen (ook financiële) van alle partijen vastgelegd. Met elk deelnemend OCMW wordt deze overeenkomst afgesloten.

SAAMO

-           Contacten met BSH (doorgeven bestellingen enz.) en verplichtingen voortvloeiend uit kaderovereenkomst met BSH
-           Vormingen maatschappelijk werkers en medewerkers Interwaas: hoe integreren van Papillon in dagelijkse werking OCMW
-           Helpdesk voor Interwaas (zowel telefonisch als via mail)
-           Delen expertise en kennis van Papillon in andere gemeenten en regio’s.

Interwaas

-          Coördinatie (opmaken draaiboek: zie bijlage) + aanspreekpunt voor SAAMO
-          Doorgeven aan SAAMO van nieuwe contracten
-          Inning van de huurgelden
-          Doorstorten huurgeld aan SAAMO
-          Invulling energietraject in overleg met OCMW’ s
-          Opvolging en actie bij problemen (achterstand betaling, ophalen toestellen, diefstal,…)

OCMW

-          Toeleiding potentiële huurders (binnen eigen cliënteel)
-          Goedkeuring via BCSD van kandidaat-huurders
-          Toelichting bij ondertekenen huurovereenkomst met klant
-          Ondersteuning bij inning huurgelden door opvolging klanten
-          Instaan voor financiële risico’s gekoppeld aan franchiseovereenkomst (wanbetaling, diefstal,..)

3. De huurovereenkomst zal telkens worden afgesloten tussen Interwaas en de huurder van een toestel. Zoals opgenomen in de franchiseovereenkomst zal de maatschappelijk werker van het OCMW instaan voor toelichting van de huurovereenkomst aan de kandidaat-huurder en de ondertekening ervan door de huurder waarna deze de overeenkomst aan Interwaas bezorgt.

 

Zodra alle partijen (SAAMO, Interwaas en OCMW) de franchiseovereenkomst hebben goedgekeurd en ondertekend en ook de huurovereenkomst is goedgekeurd, moeten enkel nog de laatste praktische afspraken gemaakt worden tussen de verschillende partijen om de eerste toestellen te kunnen verhuren. Deze praktische afspraken en de volledige workflow zullen terug te vinden zijn in het draaiboek Papillon (zie bijlage).

Er zal daarnaast in september door SAAMO ook nog een vorming worden voorzien.

 

Financiële implicaties

Gedurende de projectperiode 2022-2023:

Per verhuurd toestel moet een commissie van 15 euro betaald worden aan SAAMO. Hiermee kunnen zij hun werkings- en personeelskosten voor Papillon betalen. Over een periode van 2 jaar willen we in de 7 deelnemende gemeenten 150 toestellen verhuren.

Personeelskost Interwaas wordt gedurende 2 jaar geraamd op 12.870 euro (incl 10% overhead). Wegens personeelstekort in het team deskundigen wonen en energie wordt de opstart van Papillon in het Waasland opgenomen door de clustermanager duurzaamheid. Zodra de verhuur van de energiezuinige toestellen van start gaat, zal de opvolging gebeuren door een administratief medewerker van Woonwijzer Waasland en de boekhouding van Interwaas.

Beide kosten, commissie van 150 toestellen en personeelskost Interwaas gedurende 2 jaar, wordt gefinancierd met de toelage van energieambassadeur 2021. Via energieambassadeur 2021 is er ook nog 4818 euro ter beschikking voor communicatie, workshop energie voor de huurders, opleidingsmomenten,…

Kosten voor OCMW:

-           Personeelskost maatschappelijk werkers
-           In geval van wanbetaling en indien al het mogelijke is gedaan om achterstal weg te werken en/of in het geval van schade aan of diefstal van het toestel, zal het OCMW instaan voor de kosten die hiervoor door SAAMO aan Interwaas worden gefactureerd. Ervaring bij Papillon in andere regio’s leert dat dit gelukkig niet vaak voorkomt.

Deze kosten kunnen eventueel gefinancierd worden met middelen uit het Energiefonds.

Vanaf 2024

Eind 2023 zullen de deelnemende OCMW ’s en Interwaas moeten beslissen of Papillon in het Waasland wordt verder gezet. Voor de zomer van 2023 gebeurt een eerste evaluatie van Papillon Waasland. Na de zomer wordt dan beslist of het project wordt voort- of stopgezet. Vervolgens wordt in het najaar samen beslist over de verdere financiering vanaf 2024. Interwaas, als coördinator van Papillon Waasland, neemt hiervoor de nodige initiatieven. Een mogelijkheid is dat deze kosten worden gedeeld door de deelnemende OCMW ’s, waardoor de kost per OCMW relatief beperkt blijft.

Indien wordt beslist tot een stopzetting dan moeten wel de reeds afgesloten huurcontracten (met elk een looptijd van 10 jaar) verder worden opgevolgd. Welke de personeelskost hiervoor zal zijn, is moeilijk in te schatten. Eens het project goed is opgestart en door administratie en boekhouding de werkwijze zo efficiënt mogelijk is gemaakt, zal een raming van personeelskost worden opgemaakt. Het is vooral in de opstart van Papillon en bij afsluiten van een nieuw huurcontract dat er personeelsinzet nodig is. Het opvolgen van bestaande contracten beperkt zich tot het maandelijks opvolgen van (wan)betalingen, het jaarlijks doorstorten van de verschuldigde bedragen aan SAAMO en een occasionele verhuis van de huurder. De personeelskost zal dan eerder beperkt zijn en afhankelijk van het aantal wanbetaling, schadegevallen, aantal verhuisbewegingen,...

Indien wordt beslist tot een verderzetting dan moet ook de financiering van de personeelskost van Interwaas besproken worden. Deze personeelskost zal iets hoger liggen dan bij stopzetting van Papillon. Daarnaast moet ook de commissie van 15 euro per verhuurd toestel betaald worden. Deze kost zal dan waarschijnlijk gedragen worden door het OCMW van de gemeente waar de huurder van het toestel woont. Deze kost kan gefinancierd worden uit het Energiefonds.